علم تجزیه و تحلیل

21 january

پیرامون نتایج سفر سرگئی شویگو به تهران

سفر با موفقیت وزیر دفاع روسیه به تهران که به امضای موافقتنامه سطح دولتی درباره همکاری نظامی بین دو کشورمان انجامید، باعث می شود که به سئوال درباره تحقق یافتن همکاری ها بین روسیه و ایران در زمینه دفاع و امنیت، با صراحت و قاطعیت پاسخ «آری!» داده شود.

البته سرگئی شویگو در مراسم امضای این سند بر حق خاطرنشان نمود که فعلاً فقط گام اول برداشته شده و «پایه های نظری تعامل در زمینه نظامی» ایجاد شده است که باید از طرح های مشخص اشباع شود. ولی مقامات نظامی مسکو و تهران – بر خلاف زمینه های دیگر همکاری های روسی - ایرانی – از نقشه راه به خوبی طراحی شده توسعه روابط در عرصه دفاع و امنیت برخوردار هستند. به همین علت امضای این موافقتنامه (که ما در این زمینه حرف وزیر همیشه خویشتن دار دفاع روسیه را در حد ناچیزی اصلاح می کنیم)، نه تنها «پایگاه نظری» بلکه شالوده حقیقی توافقات بعدی را تشکیل می دهد که بخش عمده این توافقات حدود یک سال است که به گونه های مختلف طراحی می گردد.
читать далее

16 january

  • ایران 2015: دستور روز سیاست خارجی ادعای مبنی بر اینکه غیرقابل پیشبینی بودن،  یکی از مهم ترین خصوصیات نظام سیاسی ایران است، گاهی شنیده می شود ولی این ادعا کاملاً غلط است و پژواک انزجار و ناراحتی کشورها و نخبگان سیاسی می باشد که در جهان ما ائتلاف ضد ایرانی را تشکیل می دهند. آنها اینطور خیال می کنند: «ما تهران را مدام تحت فشار قرار می دهیم ولی تهران تسلیم نمی شود و با یک حرکت ماهرانه از گوشه ای که می خواهیم آن را آنجا باندازیم، در می رود».

14 january

  • آیا در سال 2015 معامله بین تهران و واشنگتن نهایی خواهد شد؟ آیا در سال جاری معامله دور انتظار بین تهران و واشنگتن نهایی خواهد شد؟ این سئوال از زمانی مورد بحث و گفتگوی گسترده کارشناسان و صاحب نظران قرار گرفت که نتیجه انتخابات ریاست جمهوری ایران اعلام شده و بر اثر آن انتخابات حسن روحانی در رأس قوه مجریه کشور قرار گرفت. بررسی هر موضوع داغ در زمینه مناسبات ایرانی – آمریکایی اعم از برنامه هسته ای یا مبارزه با گروهک داعش، در نهایت امر به همین سئوال ختم می شود. اکنون که از زمان روی کار آمدن رئیس جمهور جدید یک سال و نیم وقت گذشته است، سئوال اساسی به این شکل مطرح می شود: معامله بین تهران و واشنگتن بالاخره چه زمانی نهایی خواهد شد؟

13 january

  • عربستان سعودی در آستانه عصر تکان های بزرگ ملک عبدالله بن عبدالعزیز پادشاه عربستان سعودی در حالت کمای عمیق به سر می برد که به گفته بهترین متخصصین جهان، بعید است که از این حالت رهایی پیدا کند. وخامت شدید سلامتی پادشاه یک بار دیگر بحث درباره جانشین وی و آینده این کشور و حتی تمام منطقه حاشیه خلیج فارس را بر انگیخته است. در حال حاضر این مسایل با شدت خاصی مطرح شده و احتمال رسیدن پادشاه جدید به تاج و تخت در سال 2015 افزایش یافته است. در عین حال بحث درباره اینکه چه کسی وارث پادشاه فعلی خواهد شد، همچنان ادامه دارد.

26 december

  • ایران در سال 2014: نتایج سالی که می گذرد و درس های آن ایران بر اساس تقویم دیگری زندگی می کند که سال آن در ماه مارس پایان می یابد. ولی بهتر است که سنت های جا افتاده روسی را رعایت کنیم که  به موجب آن، ماه دسامبر زمان جمع بندی و بررسی تطبیقی نتایج سال است. سال 2014 که می گذرد برای جمهوری اسلامی یک سال پیچیده، سال امیدها و نومیدی ها، مناقشات و دستاورد هایی بود که در زندگی این کشور همانند شهر فرنگ یکی بعد از دیگری پدید می آمدند. چه چیزی در گرداب حوادث از همه مهمتر بود و سالی که تا پایان آن بیش از چند روز و چند برگ تقویم رومیزی باقی نمانده است، به ما چه درس هایی داده است؟

24 december

  • ناکامی ها و شکست های دیپلماسی روسی در منطقه خاور میانه از قرار معلوم سیاست خارجی هر کشوری باید قبل از همه در خدمت منافع توسعه اقتصادی و امنیت این کشور باشد. اگر این سیاست بر ارزیابی ها و نتیجه گیری های نادرست استوار باشد، این سیاست نتیجه اسفناکی می دهد که گاهی می تواند حتی ویرانگرانه باشد. آنچه که در اوکراین رخ داد، یک بار دیگر صحت این ادعا را به اثبات رساند. اگر ابعاد، عمق و مواعد تحریم های ضد روسی که غرب می توانست اعمال کند، درست محاسبه شده و کشورهایی درست تعیین شده بودند که در این تحریم ها شریک شدند، به احتمال قوی تاکتیک و راهبرد مسکو در اوکراین می توانست به گونه دیگری باشد. سئوال این است که آیا فقط در زمینه اوکراین این وضع پدید آمده است یا اینکه شاید تا کنون در مناطق دیگر و در حق کشورهای دیگر نیز چنین اشتباهاتی رخ داده باشد؟

22 december

  • گفته ها و ناگفته های ولادیمیر پوتین درباره ایران یکی از کاربران شبکه اجتماعی بعد از استماع سخنان ولادیمیر پوتین در کنفرانس خبری بزرگ سالیانه وی نوشت: «کارمان با ایران جور نمی شود». چند روز قبل از آن بیژن نامدار زنگنه وزیر نفت ایران دلایل بیشتری برای بدبینی مطرح کرد. وی بر خلاف واقعیات آشکار وجود قرارداد بزرگ نفتی بین دو کشور را تکذیب کرد. آیا روابط بین روسیه و ایران به بن بست خورده است یا اینکه اوضاع این قدر دراماتیک نیست؟

19 december

17 december

  • دور جدید مذاکرات ژنو: جزئیات باریک و وعده ها برای آینده تاریخ رسمی آغاز دور جدید مذاکرات درباره برنامه هسته ای ایران روز 17 دسامبر است. ولی از روز دوشنبه هفته جاری رایزنی های دوجانبه بین مذاکره کنندگان آمریکایی و ایرانی شروع شد. به نظر می آید که طرفین در دور فعلی مذاکرات ژنو قبل از همه می خواهند به توافقات بین ایالات متحده و ایران دست یابند. البته جای سئوال باقی است که این امر موجب انعقاد توافقات نهایی خواهد شد یا خیر ولی طرفین تا کنون وعده های مقدماتی داده اند.

15 december

  • روسیه خط نزدیکی روابط با ایران را در پیش گرفته است به نظر می آید که روسیه بالاخره به حرکت واقعی به سمت ایران دست زده است که در حال حاضر این کار در چارچوب خط عمومی فاصله گیری از غرب انجام می گیرد. ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه که دو بار به چین و نیز به آمریکای لاتین و ترکیه سفر کرده و جدیداً از هند دیدار به عمل آورد، بالاخره به فکر تهران افتاد. در روزهای 30-29 نوامبر آلکسی اولوکایف وزیر توسعه اقتصادی فدراسیون روسیه از تهران بازدید کرد. در پی شکست مذاکرات وین درباره برنامه هسته ای ایران، خیال های واهی درباره احتمال بهبود روابط با ایالات متحده و اتحادیه اروپا و ورود قریب الوقوع تجار غربی به اقتصاد ایرانی کمتر شده است. و بر عکس، اهمیت طرح های اقتصادی مشترک روسی – ایرانی افزایش یافته است. «ایران، شریک حائز اولویت ما در منطقه است و ما با ایران در صدد هستیم روابط خود را تقریباً در همه زمینه ها توسعه دهیم که این انتخاب اصولی ماست». ولادیمیر پوتین این مطلب را روز 20 دسامبر سال 2013 در کنفرانس خبری سالیانه خود بر زبان آورد. در سیاست همیشه تفاوت معینی بین حرف و عمل وجود دارد که در روابط ایرانی – روسی باید وجود موانع متعدد بر سر این راه را در نظر گرفت.

12 december

  • درباره نقش افزایش یافته ایران در معادلات جاری خاور میانه  مذاکرات گروه 1+5 بین المللی به توافق نهایی درباره برنامه هسته ای ایران منجر نشده ولو اینکه ضرب الاجل برای انعقاد موافقتنامه نهایی  به 7 ماه دیگر موکول شده است. آنچه که یک سال پیش می توانست بحران شدید و هشدارها و تهدیدها در حق تهران را به وجود آورد، این دفعه بدون  تیرگی جو سیاسی و شدت احساسات گذشته است. علاوه بر آن، باراک اوباما اعمال تحریم های جدید علیه ایران را که توسط کنگره تهیه شده است، دور از مصلحت می داند. این واقعیت جدید به معنی تغییرات در روابط بین ایالات متحده نیست بلکه منعکس کننده تغییرات نیرومند ژئوپلتیکی است که در خاور میانه رخ داده و می دهد و اتخاذ تصمیمات درباره برنامه هسته ای ایران را از حالت مبرم می اندازد.

11 december

  • ایران، یمن را به خورد عربستان سعودی و آمریکا نمی دهد ریاض و واشنگتن که نتوانستند با روی کار آمدن قیام کنندگان شیعه حوثی سازش کنند که می خواهند یمن را از فساد مالی و تقسیم ناعادلانه قدرت بین مذاهب و قبایل رها کنند و سعی می نمایند به وابستگی کشور خود به عربستان سعودی و سایر پادشاهی های محافظه کار ارتجاعی حاشیه خلیج فارس پایان دهند، در تلاش هستند تا کفه ترازوی خود را سنگین تر بکنند. در این شرایطِ مداخله گستاخانه و بی اصول آمریکا و عربستان سعودی در امور داخلی یمن، ایران به کمک یمن شتافت زیرا نمی تواند برادران ایمانی خود را به خورد وهابیون عربستانی و حامیان آمریکایی آنها بدهد که تنها چیزی که از یمن می خواهند، به دست آوردن منابع نفت و گاز این کشور است. به محض اینکه آمریکایی ها و سعودی ها به این واقعیت پی بردند، فوراً واکنش تجاوزکارانه ای از خود نشان دادند. ساعت 9 صبح 3 دسامبر در نزدیکی محل اقامت سفیر ایران در صنعا، انفجار رخ داد که خوشبختانه خود سفیر در آن موقع آنجا نبود.

05 december

  • مفاسد خاندان آل سعود کشور را سر به نیست خواهد کرد جدیداً عربستان سعودی در مرکز توجه کارشناسان متعدد خاور میانه قرار گرفته است که بسیاری از آنها به نقش فزاینده این پادشاهی در امور منطقه ای درپی سلسله انقلاب های «رنگین» در جهان عرب و گام های اخیر ریاض به نفع آمریکا در زمینه دامپینگ نفتی در بازار جهانی اشاره می کنند. آنها همزمان خاطرنشان می نمایند که ثروتمند ترین کشور جهان عرب در آستانه تحولات ریشه ای قرار دارد و ممکن است به عنوان یک کیان دولتی از بین برود. اکثریت قریب به اتفاق تحلیلگران هم عقیده هستند که خاندان حاکم آل سعود که مدتهاست که مانعی بر سر راه به روز آوری و بازسازی کشور شده است،  دستخوش انحطاط فزاینده و همه گناهان و مفاسد مرگبار می شود و نمی تواند  فرآیندهای پیچیده سیاسی در داخل و خارج از عربستان سعودی را هوشیارانه بسنجد. آنچه که برای سراسر جهان خطر ایجاد می کند. این است که آل سعود به تشویق افراطی گری و تروریسم اسلامی ادامه می دهد.

21 november

  • ایالات متحده به خاطر فشار از سوی ریاض و تل اویو مخالف توافقات با ایران است  فقط چند روز تا روزی باقی مانده است که قرار است موافقتنامه گروه 1+45 با ایران درباره برنامه هسته ای به امضا برسد. بر خلاف همه پیشبینی های امیدوار کننده، هم اکنون روشن شده است که روز 24 نوامبر سند تمام عیاری در وین به امضا نخواهد رسید. یکی از علل این امر، تلاش های فعال ریاض و تل اویو برای پیشگیری از امضای موافقتنامه است.

19 november

  • عربستان سعودی به فروپاشی نظام خود نزدیک می شود  نفوذ عربستان سعودی از اوایل سال های 1970 به برکت درآمد های عظیم نفتی و حمایت همه جانبه ایالات متحده بر جهان عرب و بخشی از جهان اسلام سنگینی می کرد. ولی در حال حاضر خاندان آل سعود که بر این کشور حکومت می کند، در جبهه های بیش از حد زیادی جنگ راه انداخته و بهروزی ملت خود را به مخاطره انداخته است. کاهش شدید قیمت های جهانی نفت که این پادشاهی عربستانی تحت فشار آمریکا مبتکر آن شد، با عنایت به ذخایر فزاینده نفت در انبار های بزرگترین مصرف کنندگان نمی تواند به این سادگی به عقب گردانده شود. خاندان آل سعود که بخش قابل توجه درآمدهای خود را از بین برده است، بیش از این نمی تواند تعداد بی شمار سازمان های سلفی را تأمین کند که این سازمان های عمدتاً تروریستی در سرزمین سوریه، عراق، یمن، لیبی و مصر فعالیت می کنند. نمی توان از قبل پیشبینی کرد اسلام گرایان تندرو با چه سکه ای کمک های خیریه سعودی ها را بازپرداخت خواهند کرد ولی روشن است که در هرج و مرجی که بر قرار شده است، نقش ایران به عنوان مرکز جدید جذب سیاسی افزایش خواهد یافت زیرا ایران سیاست خود را به دیگران با توسل به زور نظامی تحمیل نمی کند بلکه در چارچوب حقوق بین الملل، احترام به حق حاکمیت و آزادی انتخاب کشورهای دیگر رفتار می کند.

17 november

  • ایالات متحده مشغول جنگ به وسیله انرژی در خاور میانه و خاور دور است با وجود اینکه باراک اوباما در پی انتخابات اخیر نمایندگان کنگره به «لنگ ترین اردک از اردک های لنگ» تبدیل شد (که این جوک فعلی جمهوری خواهان است)، رئیس جمهور آمریکا با اصرار زیادی بر سیاست خفه کردن روسیه از طریق تنزل قیمت های نفت به عنوان اساس درآمد های بودجه روسیه پافشاری می کند. او اتحادیه اروپا را هم به اعمال بسته جدید تحریم های اقتصادی علیه روسیه به بهانه تصنعی ادامه مداخله روسیه در اوکراین وادار می کند. باراک اوباما همزمان دست رهبران ایران را می پیچاند تا تهران در مذاکرات با گروه 1+5  به گذشت های مهمتری تن دهد. هدف واشنگتن روشن است و آن وادار کردن جمهوری اسلامی ایران به گذاشتن بخش انرژی کشور زیر نظر غرب، امتناع از حمایت از رژیم بشار اسد در سوریه و آغاز بازسازی رژیم فعلی ایرانی مطابق با استانداردهای امریکایی است.

14 november

  • بعد سیاسی قرارداد هسته ای روسی – ایرانی بالاخره این رویداد دور انتظار یعنی امضای «قرارداد اتمی» بین روسیه و ایران که نتیجه مذاکرات تقریباً دو ساله می باشد، اتفاق افتاده است. روشن است که این قرارداد از نظر اقتصادی هم سودآور است و هم  متقابلاً سودمند زیرا مسکو به انحصار در عرصه انرژی هسته ای ایران دست یافته است در حالی که تهران در آینده نزدیک موفق می شود مسأله تأمین انرژی برای دور جدید صنعتی سازی خود را حل نماید. و اما بعد سیاسی این رویداد را می توان با این جمله کوتاه وصف کرد: «این خبر غرب را تکان داد».

12 november

  • چه چیزی بین سطور نامه اوباما برای رهبر روحانی ایران پنهان شده است؟ اگر رئیس جمهور آمریکا امیدوار بوده باشد با ارسال پیام برای رهبر روحانی ایران روند تدارک و امضای موافقتنامه درباره برنامه هسته ای را تحرک بخشد، تیر او به سنگ خورد. با هر روزی که ما را به تاریخ 24 نوامبر نزدیک تر می کند، روشن می گردد که موضع گیری ایالات متحده در حق تهران تغییر نکرده است و اینکه دورویی و توطئه چینی مانند سابق اساس راه کارهای آمریکا در گفتگو بین دو کشور را تشکیل می دهد.

07 november

  • آیا حسن روحانی به روسیه به عنوان شریک و طرف همکاری احتیاج دارد؟ سئوالی که در عنوان این مقاله گنجانده شد، تا حدودی تحریک آمیز است. البته این سئوال قابل درک است زیرا تمرکز خاطر دولت رئیس جمهور ایران در روابط با غرب، تأخیر با امضای قرارداد های بزرگ ایرانی – روسی، اظهارات عجیب و غریب دو پهلویی که مرتباً از طرف وزارت نفت جمهوری اسلامی شنیده می شوند، همگی این برداشت را ایجاد می کنند که برای حسن روحانی و تیم وی مسایل همکاری با مسکو به رده دوم اهمیت منتقل شده است.

05 november

  • آینده مالی جهان انواع و اقسام تحلیلگران و کارشناسان سیاسی سعی می کنند به این سئوال پاسخ دهند که جهان ما به کدام سمت به سرعت حرکت می کند و حتی می غلتد؟ تضادها مایه حرکت جهان است. برای پاسخ دادن به این سئوال باید جهت گیری حرکت، منشأ حرکت و تضاد اساسی جهان معاصر را تشخیص داد. اکثر مصائب و مناقشات معاصر تنها انعکاس این تضاد اساسی هستند. و اینک، مهمترین تضاد جهان معاصر در چه زمینه ای نهفته شده است؟ پاسخ ما چنین است: این تضاد در عرصه پول و امور مالی است. نظام ارزی جامائیکا که نظام مالی جهانی است، گره مرکزی تضادها می باشد.

29 october

  • یمن در مرکز مبارزه بین ایالات متحده، عربستان سعودی و ایران اواخر ماه سپتامبر در یمن کودتایی رخ داد که در جریان آن افراد گروهک قیام کننده شیعی «انصار الله» تحت ریاست عبدالملک الحوثی نظارت کامل بر صنعاء پایتخت کشور را برقرار کردند. سپس پیروان الحوثی در ماه اکتبر حدیده، بزرگترین بندر در ساحل دریای سرخ و حومه های آن را به تصرف خود در آورده و  حرکت به سوی این بندر را مسدود کردند. این بندر، بزرگترین مرکز  انتقال محموله ها در تجارت اسلحه است که قیام کنندگان آنجا چند زرادخانه بزرگ اسلحه را به دست آوردند. آنها با تصرف حدیده، بر مسیر دریایی دریافت اسلحه و مهمات هم نظارت برقرار کردند. مسیر دوم، مسیر زمینی از طریق حضرموت واقع در قسمت شرقی یمن جنوبی است.

28 october

  • شماره نهم فصلنامه «تجارت با ایران» از زیر چاپ در آمد طی مدتی که در شماره جدید نهم فصلنامه بازرگانی «تجارت با ایران» چاپ روسیه   بازتاب یافت،  در روابط  بین ایران و روسیه  تحولات متعدد جدید و مثبتی پدید آمده است. این شماره با گزارش از اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر آغاز می شود که  ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه آن را «پیشرفت بزرگ»  قلمداد کرد. خزر به  محل تماس، نزدیکی و در عین حال جدایی  کشورهای متفاوتی چون  آذربایجان، ایران، قزاقستان، روسیه و ترکمنستان تبدیل شده است که  گاهی مواضع ژئوپلتیکی  ناسازگاری اتخاذ می کنند ولی به وسیله مکانیزم واحد فعالیت اقتصادی و تأمین امنیت در این منطقه با هم مرتبط شده اند. رؤسای جمهوری پنج کشور ساحلی خزر در نتیجه  مذاکرات خود موفق شدند به فرمول های دقیق در زمینه تحدید حدود پهنه آبی، بستر و زیر بستر و نیز در زمینه رژیم کشتی رانی و صید ماهی دست یابند. بسیار مهم است که خزر به عنوان دریای دوستی باقی مانده است و حالا سوء تفاهم ها  یا هر گونه تنش در روابط بین دولت ها که در گذشته می توانست به خاطر  تعبیر متفاوت از رژیم آب های خزر بروز کند، منتفی شده است. حسن روحانی رئیس جمهور ایران خاطرنشان نمود که خزر باید به عنوان «مظهر صلح و حسن همجواری» برای  نسل های آینده حفظ شود.

27 october

  • روسیه به ایران نیرومند و با ثبات احتیاج دارد به موازات نزدیک شدن تاریخ 24 نوامبر که قرار است مسأله توافقات نهایی درباره پرونده هسته ای ایران در عوض رفع تحریم های بین المللی از جمهوری اسلامی ایران حل شود، تنش پیرامون این مسأله رو به افزایش گذاشته است. از یک سو، بدبینی درباره امضای نهایی موافقتنامه بین تهران و گروه 1+5 در این مواعد بر فضای اجتماعی مستولی شده است و از سوی دیگر، ایرانیان بسیار امیدوارند که این سند به موقع امضا شود.

24 october

  • ایران هراسی آمریکا، پدر تروریسم است ابراز انزجار واشنگتن از کشته شدن غیر نظامیان، انفجارهای تقریباً روزمره و اعمال وحشیانه جهادیون، چیزی جز دورویی و دروغ نیست. ترور در خاور نزدیک و میانه که رد پای خونین آن بر مابقی جهان لکه های زشتی از خود بر جای می گذارد، برآیند مستقیم ایران هراسی جنون آمیز و سیاست «بازدارندگی از ایران» است که آمریکا و شرکای جرم آن طی سی سال اخیر در فضایی از عراق و سوریه تا افغانستان و آسیای مرکزی دنبال می کنند.

22 october

  • نتایج مذاکرات وین. تنش همچنان شدت می یابد هر روز به موازات نزدیک شدن اواخر ماه نوامبر که قرار است آخرین دور مذاکرات درباره برنامه هسته ای جمهوری اسلامی ایران بین تهران و گروه 1+5  برگزار شود، اضطراب در ایران شدت می یابد. همه در حالت تنش داخلی چشم به انتظار لغو قریب الوقوع تحریم های مالی و اقتصادی دوجانبه و بین المللی به سر می برند که به ابتکار ایالات متحده اعمال شد. کشور از اینکه تا کنون حل و فصل نهایی مسأله مشخص نشده است، به تنگ آمده است در حالی که حل مسأله، وعده اساسی انتخاباتی حسن روحانی به هنگام کاندیدا شدن وی در انتخابات ریاست جمهوری ایران یک سال و نیم پیش بود. عده زیادی برای رئیس جمهور مشکلات جدی پیشبینی می کنند، چنانچه او نتواند به هدف اعلام شده ای دست یابد که آینده ایران و رفاه اقتصادی ملت ایران بدان بستگی دارد.

20 october

  • به مناسبت سفر نیکلای پاتروشف به تهران سفر ارتشبد نیکلای پاتروشف دبیر شورای امنیت فدراسیون روسیه و نمایندگان سازمان های نظامی و انتظامی دیگر روسیه به ایران که امروز شروع می شود، یکی از رویدادهای کلیدی امسال در روابط ایرانی – روسی می باشد. گسترده ترین همکاری در زمینه امنیت بین سرویس های ویژه دو کشور، تبادل اطلاعات ویژه عملیاتی درباره طیف وسیع خطرات اعم از فعالیت سازمان های تروریستی در خاور میانه، آسیای مرکزی و قفقاز تا مسایل بزه کاری فرا مرزی و قاچاق مواد مخدر، نه تنها ضرورت مبرم و حیاتی است که از مدت ها پیش احساس می شود بلکه گام جدی در جهت تعمیق شراکت راهبردی بین مسکو و تهران می باشد.

15 october

  • دامنه مبارزه بر سر ایران گسترش می یابد بیش از پیش واضح و روشن می شود که گامهای حسن روحانی رئیس جمهور ایران در جهت نزدیکی سریع روابط با ایالات متحده و غرب گاهی با روح و خط انقلاب اسلامی آیت الله علی خامنه ای رهبر روحانی جمهوری اسلامی ایران مطابقت ندارد. رهبر روحانی به ویژه از این امر ناراضی است که همانطور که از فرار اطلاعات به رسانه‌های گروهی معلوم شد، روحانی گویا با ایالات متحده و اتحادیه اروپا به توافقات (فعلاً شفاهی) رسیده است.

13 october

  • تهران و واشنگتن: افسانه ها و واقعیات «نزدیکی روابط»  ایران بعد از پیروزی انقلاب سال 1979 به بلای واقعی برای سیاست خارجی شش رئیس جمهور آمریکا در خاور نزدیک و میانه تبدیل شده بود. با عنایت به این واقعیت، بدیهی است که بهبود روابط با تهران که باراک اوباما در دوره دوم ریاست جمهوری خود این موضوع را مطرح کرد، می توانست به موفقیت آنقدر بزرگ دولت کاخ سفید تبدیل شود که شایسته نصب مجسمه باشکوهی در تاریخ روابط بین الملل باشد. ولی کار آمریکایی ها نه با بهبود روابط گرفته است و نه با ساخت مجسمه و به همین علت تبلیغات آمریکا مجبور شده است فقدان موفقیت های واقعی در «محور ایرانی» را با تکثیر افسانه ها درباره «فراهم شدن موجبات نزدیکی روابط» جایگزین کند.

10 october

  • «منگنه» خزر برای روسیه و ایران تفسیر اجلاس سران گروه 5 خزر در آستراخان که از طرف وزارت امور خارجه آمریکا توسط «خانم معجزه»  پساکی اجرا شد، بسیار مختصر و آمیخته به بی تفاوتی بود. او می خواست بگوید که آنها با هم ملاقات کردند ولی این ملاقات و بیانیه ای که صادر شد، بر برنامه های ایالات متحده در مورد خزر هیچ اثری نخواهد گذاشت. این یکی از آن موارد کم نظیر است که می توان با ارزیابی واشنگتن از یک ملاقات موافقت کرد زیرا بخش عمده مطالبی که در آستراخان بر زبان آورده شد، به واقعیات عملیاتی که پیرامون منطقه خزر توسعه می یابد، ربطی نداشت.

09 october

  • ایالات متحده وارد نبرد بر سر ایران شده است: اگر ایران برود، چه چیزی در انتظار روسیه است؟  ایالات متحده در سال 2013 یعنی قبل از آنکه حسن روحانی به مقام ریاست جمهوری ایران انتخاب شود، به اجرای راهبرد جدید در حق تهران پرداخته بود. هدف آن، تضعیف و سپس ویرانی نظام دولتی و سیاسی فعلی کشور، تابع خود کردن منابع عظیم نفت و گاز جمهوری اسلامی ایران و تبدیل کردن این کشور به ابزار مطیع در خدمت تقویت سلطه آمریکایی بر منطقه خلیج فارس، خاور میانه، قفقاز جنوبی، منطقه خزر و آسیای مرکزی بود زیرا ایران قدرت منطقه ای کلیدی است که در تقاطع این مناطق واقع شده است. اگر احیاناً آمریکا بتواند به این هدف دست یابد، با رفتن ایران، این کشور عظیم، روسیه و منافع آن در آسیای مرکزی و قفقاز بزرگ چه خواهد شد؟

08 october

  • متمایل شدن تهران به آمریکا تا چه اندازه خطرناک است؟ مقدار زیادی از سخن پراکنی ها و خیال بافی ها درباره احتمال به روز آوری نظام سیاسی فعلی جمهوری اسلامی ایران و خط سیاست خارجی حسن روحانی رئیس جمهور ایران به عمل آمده است. هدف بعضی از آنها، بی اعتبار کردن حالت انقلابی دولت اسلامی است در حالی که ادعاهای دیگر برآیند نادانی ابتدایی است. ممکن است رایج ترین کلیشه تبلیغاتی این باشد که گویا طبقه سیاسی ایران معاصر به دو گروه محافظه کاران و لیبرال ها تقسیم شده است. ولی واقعیت قطعاً اینطور نیست. افزون بر آن، بیش از پیش می توان ادعا هایی شنید که سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران به آمریکا متمایل شده است.

06 october

  • آیا ایران عضو ائتلاف ضد تروریستی خواهد شد؟ بدون اغراق می توان گفت که مهم ترین سئوال روابط آمریکایی- ایرانی در ماه های اخیر این است که آیا تهران در ائتلاف ضد تروریستی که ایالات متحده تشکیل می دهد و تا کنون مستحق لقب طنز آمیز «ائتلاف توبه کنندگان»  شده است، شرکت خواهد کرد یا خیر؟ سیلاب شایعات و شنیده های ضد و نقیض در رسانه‌های گروهی غرب که هر دفعه بعد از اظهارات یکی از مسئولین ایرانی در این مورد ایجاد می شود، نشان می دهد که کاخ سفید به اینکه تهران را به ماجراجویی خود بکشاند، علاقه فوق العاده زیادی دارد. همینطور این واقعیت به چشم می خورد که تهران صرف نظر از اشاره کنایه آمیز واشنگتن به تبعات مثبت این اقدام در آینده، قطعاً قصد ندارد برای اطفای حریق خاور میانه برای کاخ سفید و به ضرر خود کار سیاه انجام دهد.

03 october

  • «گرم شدن» روابط بین ایران و عربستان سعودی: سراب در صحرا درجه دماسنج سیاسی که حرارت روابط ایرانی – سعودی را منعکس می کند، سی سال است که حتی نه برابر صفر بلکه زیر صفر است. «جنگ سرد» بین تهران و ریاض، بین جمهوری اسلامی ایران و پادشاهی عربستان سعودی به واقعیتی تبدیل شده است که در حد زیادی اوضاع خاور نزدیک و میانه، هر جایی را که منافع این دو کشور با هم برخورد می کند اعم از شبه جزیره عربستان تا پاکستان، تعیین می کند. سعود الفیصل وزیر خارجه عربستان سعودی در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل از محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران دعوت به عمل آورد در آینده نزدیک به ریاض سفر کند. آیا این دعوت بدان معناست که بهبود روابط ایرانی – سعودی که حسن روحانی از روزهای اول ریاست جمهوری خود درباره ضرورت آن صحبت می کرد، جامه عمل پوشیده است؟

01 october

  • روحانی – کمرون: «ملاقات تاریخی» که به جنجال بزرگی بدل شد «ملاقات تاریخی» حسن روحانی رئیس جمهور ایران با دوید کمرون نخست وزیر بریتانیا در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل متحد که اولین ملاقات رهبران دو کشور از سال 1979 تا کنون شده است، به رسوایی بزرگی تبدیل شد که در ایران موج بی سابقه اعتراضات را بر انگیخت. انتظار چیز دیگری، ساده اندیشی محض بود زیرا تمام دورویی، خودخواهی و سیاست غدارانه غرب نسبت به جمهوری اسلامی ایران در روابط بین لندن و تهران مانند در یک قطره آب منعکس می شود.

29 september

  • سخنان روحانی در سازمان ملل: «دوش آب سرد» برای سیاستمداران غرب سخنان رئیس جمهور ایران از پشت تریبون سازمان ملل – در مقایسه با سخنان پر از رضایت از خود و تهدیدهای باراک اوباما -  تجزیه و تحلیل سنجیده انتقادی مسایل حاد بین المللی بود که ارزیابی این مسایل توسط نه یک «کشور مطرود» بلکه بازیگر نیرومند منطقه ای ارائه شد که از اعتبار بالای بین المللی برخوردار است و سیاست خارجی آن بر اصول نظم جهانی عادلانه مبتنی بر حقوق بین الملل و عدم پذیرش هیچ گونه فشار خارجی به هر شکلی که باشد، استوار است. البته، نمی توان گفت که این «پیشرفت بزرگ دیپلماتیک جدیدی» باشد زیرا از زمان سخنرانی گذشته رئیس جمهور ایران در سازمان ملل یک سال گذشته ولی دستور روز ملاقات هایی که آقایان روحانی و ظریف در نیویورک با سران کشورها و نهادهای سیاست خارجی برگزار کردند، در عمل تغییر نکرده و شامل برنامه هسته ای و سوریه است. به نظر می آید که ساعتی که زمان در روابط ایران با ایالات متحده و متحدانش را می شمارد، از حرکت باز ایستاده است.

26 september

  • سرگئی ایوانوف: اگر رئیس جمهور ایران بودم، در اجلاس آستراخان چه می گفتم؟ فقط سه روز تا موقع افتتاح اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر در آستراخان باقی مانده است. امروزه، خزر یکی از مهمترین نقاط ژئو استراتژیکی فضای شوروی سابق می باشد که ثبات آن ضامن امنیت منطقه عظیمی از قفقاز تا آسیای مرکزی است. این یک نوع قوس است که در آن چالش هایی که برای مسکو و تهران مطرح شده اند، همانند اعصاب برهنه از زیر خاک بیرون آمده اند. حسن روحانی رئیس جمهور ایران، کشوری که موضع گیری آن در قبال خزر به لحاظ حقوقی و سیاسی بی عیب و نقص است، می تواند به سران چند کشور که روز 29 سپتامبر در آستراخان گرد هم خواهند آمد، چه بگوید؟

24 september

  • باید به منظور سرکوب تروریسم در عراق و سوریه ائتلاف جدیدی با مشارکت روسیه و ایران تشکیل داد  جان کری وزیر امور خارجه آمریکا در پی ملاقات 11 سپتامبر خود در جده با وزیران خارجه برخی کشورهای عربی و ترکیه و کنفرانس 15 سپتامبر درباره عراق، با استفاده از ریاست دوره ای ایالات متحده در شورای امنیت سازمان ملل متحد در ماه سپتامبر، روز 19 سپتامبر جلسه ویژه این شورا را برای بسیج تلاش های جامعه جهانی در جهت مبارزه با «دولت اسلامی» تشکیل داد. ولی واشنگتن این دفعه نیز هیچ راه حل مؤثری پیشنهاد نکرد و به حرف های زیبا بسنده نمود. روز 23 سپتامبر نیروی هوایی ایالات متحده و متحدانش به بمباران های سرزمین سوریه پرداخته و منطقه را در آستانه مناقشه جدید گذاشت.

22 september

  • «برگ خزر» در بازی بزرگ بنا به گزارش های رسمی، «تعیین رژیم حقوقی خزر و تعامل بین المللی در سواحل خزر» برای چندمین بار به موضوع اساسی چهارمین اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر تبدیل خواهد شد که قرار است روز 29 سپتامبر کار خود را در آستراخان شروع کند. نخبگان سیاسی کشورهای ساحلی خزر - به استثنای ایران – که سرگرم تقسیم خزر هستند، این واقعیت را نادیده می گیرند که جنگ با تروریسم بین المللی «نسخه 2.0» که ما در مرحله اخیر شاهد توسعه آن شده ایم، به معنی آغاز مرحله جدید فعال گرایی دیپلماسی آمریکایی در محور خزر می باشد.

19 september

  • باید مجمع صادر کنندگان گاز را منحل کرده و ائتلاف گازی روسی – ایرانی را تشکیل داد جدیداً در مهمترین مجامع کارشناسان سئوال درباره کارایی مجمع صادر کنندگان گاز و مصلحت انحلال آن یا خروج روسیه، جمهوری اسلامی ایران و سایر کشورها از این سازمان مطرح می شود. اندیشه اساسی منتقدان این سازمان آن است که مجمع بالاخره به وسیله دفاع از منافع مشترک کشور های صادر کننده گاز تبدیل نشده بلکه به مکانیزم تحقق بخشیدن منافع گازی آمریکا از طریق کشور کاملاً آمریکا گرای قطر که مقر سازمان همانجا واقع شده، مبدل گردیده است.

17 september

  • کنفرانس پاریس درباره عراق: اشتباهات جدید ایالات متحده  کنفرانس 15 سپتامبر پاریس درباره عراق که با هدف تشکیل ائتلاف وسیع بین المللی برای نابودی کامل گروهک تروریستی «دولت اسلامی» که زمانی با مشارکت آمریکا و با پول عربستان سعودی تشکیل شده و اکنون 30% سرزمین سوریه و حدود نیمی از سرزمین عراق را کنترل می کند، برگزار شد، بدون هیچ گونه نتیجه مثبت و بدون تأیید  برنامه های مشخص در زمینه حل و فصل مسأله «دولت اسلامی» به پایان رسید. یکی از علل مهم این ناکامی کنفرانس، دعوت نشدن سوریه و ایران بود که بدون آنها اصولاً نمی توان «دولت اسلامی» را سرکوب کرد. به علت لجبازی ایدئولوژیکی ایالات متحده و شماری از کشورهای شبه جزیره عربستان، مهمترین کنشگران منطقه ای در زمینه حل و فصل این مسأله مهم و خطرناک برای ثبات منطقه ای و بین المللی، از چارچوب تلاش ها برای تشکیل ائتلاف جدید جهانی ضد تروریستی برکنار مانده اند. در پاریس فقط روسیه توسط سرگئی لاوروف اظهار داشت که «ضرورت مبرم وجود دارد که سوریه و ایران دعوت شوند زیرا این کشورها، کشورهای کلیدی در زمینه حل و فصل این مسأله و متحدان طبیعی ائتلاف ضد «دولت اسلامی» هستند».

15 september

  • افغانستان: جبهه شرقی تهران جدیداً و به خصوص بعد از پیشروی سریع «دولت اسلامی عراق و شام» در عراق و سوریه، مطالب زیادی درباره نقش مثبتی که ایران در جهت رفع بحران سیستمی که می تواند خاورمیانه را به گرداب بی نظمی و جنگ «همه علیه همه» بیاندازد، ایفا می کند، نوشته و گفته شده است. ولی نقش تثبیت کننده ایران در افغانستان که قریب به یک ربع قرن است که برای سراسر جامعه جهانی و همسایگان منطقه ای خود «درد سر» واقعی می باشد، کمتر شناخته شده است. و این در حالی است که اگر هزینه های مالی، سیاسی و نظامی تهران در افغانستان در نظر گرفته شود، با اطمینان کامل می توان گفت که این کشور به «جبهه شرقی» واقعی برای ایران تبدیل شده است.

12 september

  • روسیه – ایران: شراکت راهبردی یا مرگ هر یک به تنهایی در حال حاضر روسیه و ایران در مرکز تلاش های فعال ایالات متحده در جهت سرنگونی نظام سیاسی هر دو کشور و عوض کردن رژیم های آنها با رژیم های غرب گرا قرار دارند. واشنگتن به این منظور به طور فعال از بازی در بازارهای جهانی نفت و گاز استفاده می کند تا اقتصاد فدراسیون روسیه و جمهوری اسلامی ایران را بر انداخته و در جهت متزلزل کردن ثبات داخلی در این دو کشور روحیات اعتراض آمیز را تحریک نماید. به همین علت این دو کشور باید به منظور مقابله با خط تجاوزکارانه آمریکا تشریک مساعی بکنند زیرا ایستادگی کردن به تنهایی برای آنها فوق العاده دشوار خواهد بود.

10 september

  • توطئه جدید آمریکایی علیه روسیه و ایران ایالات متحده به اجرای راهبرد جدید علیه روسیه و ایران می پردازد که هدف کلیدی آن، تضعیف و سپس ویران کردن نظام دولتی و سیاسی فعلی این دو کشور، تابع خود کردن منابع عظیم نفتی و گازی فدراسیون روسیه و جمهوری اسلامی ایران و تبدیل آنها به حربه مطیع حفظ سلطه آمریکا بر اروپا و آسیا می باشد. ولی مسکو و تهران قادرند این طرح های جدید و در واقع قدیمی واشنگتن و نیز طرح های ناتو (که ناتو همان آمریکا است) را که در ولز اعلام شد، عقیم بگذارند.

08 september

  • ایران و سازمان همکاری شانگهای: بی تفاوتی غیر موجه اجلاس فعلی سازمان همکاری شانگهای که روز 11 سپتامبر در دوشنبه افتتاح می شود، برای حسن روحانی رئیس جمهور ایران یک نوع سالگرد رقم می زند. او یک سال پیش در جریان اجلاس سران این سازمان در بیشکک  برای اولین بار به عنوان رئیس منتخب جمهوری اسلامی وارد صحنه سیاسی بزرگ شده بود. آیا طی این مدت در داخل سازمان همکاری شانگهای و در روابط آن با ایران چیزی تغییر کرده است؟ اصل کار این است که همکاری تهران با این سازمان چه دورنمایی دارد؟ این سئوال بی اساس نیست زیرا پاسخ مثبت آن می تواند در معادلات سیاسی بین المللی و منطقه ای تغییرات فراوانی ایجاد کند.

05 september

  • چه کسی برنده جنگ غزه شد؟  عملیات در نوار غزه به «تساوی» انجامیده است. هیچ گونه پیروزی تل اویو با رام الله در کار نیست. سرزمین فلسطین که به خون غیر نظامیان کشته و زخمی شده، این قربانیان سرکوب گران اسراییلی، آغشته شده است، حتی به اندازه یک وجب به صلح نزدیک نشده و لذا بحث درباره اینکه کسی به گونه ای برنده شده است، چیزی جز خیال بافی سیاسی محض یا خود فریبی نیست.

04 september

  • انتخاب جدید ترکیه بین ریاض و تهران  جابجا شدن اردوغان از مقام نخست وزیر به مقام رئیس جمهور ترکیه و نیز انتصاب افراد جدید در هیأت دولت که احمد داووداغلو جانشین اردوغان چند روز پیش اعلام کرد، در خط همکاری تنگاتنگ سیاسی بین آنکارا و تهران که در ماه های اخیر شروع شد، تغییرات چندانی ایجاد نخواهد کرد. دو قدرت منطقه ای که رقیبان طبیعی بر سر نفوذ در منطقه خاور نزدیک و میانه هستند، «محکوم» به شراکتی هستند که وجود «طرف ثالث اضافی» یعنی عربستان سعودی بدان مساعدت زیادی می کند.

02 september

  • ائتلاف گازی اسلامی علیه روسیه: هذیان یا تحریکات؟  واشنگتن با درک اجتناب ناپذیر بودن شکست خود چه در اوکراین و چه در زمینه حل مسأله گاز برای اتحادیه اروپا، تا سطح دروغ گوی مفسده جوی ابتدایی غلتیده و به پخش اکاذیب گوناگونی پرداخت که گویا در محور اروپایی یک نوع جبهه گازی اسلامی علیه روسیه تشکیل می شود. در میان شرکت کنندگان اساسی آن از ایران، قطر و الجزایر نام بردند. در همان حال  اتینگر کمیسر اروپایی در زمینه انرژی  مشغول مذاکرات فعال در مسکو درباره صادرات گاز روسی به اروپا برای مرحله آینده بود. روز 29 ماه اوت در روسیه از وزیر خارجه ایران استقبال گرمی کردند که هدف سفر وی، تعمیق همکاری های سیاسی و اقتصادی بین دو کشور بود.

01 september

  • روسیه – ایران و راهبرد نزدیکی روابط مذاکرات 29 ماه اوت بین  سرگئی لاوروف و محمد جواد ظریف وزیران امور خارجه فدراسیون روسیه و جمهوری اسلامی ایران را می توان بر حق به عنوان «میزان کردن ساعت» تعبیر کرد. نتایج این ملاقات باعث پیشبینی با اطمینان این واقعیت می شود که فصل سیاسی که در ماه سپتامبر آغاز می شود، مملو از حوادث نه چندان خوشایند برای غرب خواهد بود.

29 august

  • «جبهه بغداد» برای تهران به عنوان پادزهر علیه «دولت اسلامی عراق و شام» بعد از اعدام «جیمز فولی» توسط نیروهایی که او در صدد بود درباره آنها گزارش های مثبتی به عنوان «مبارزان با رژیم خونین بشار اسد» بنویسد که به همین منظور به سوریه سفر کرده بود، غرب ناگهان چشمش باز شد و سیاستمداران امریکایی به بحث درباره خطر جدید جهانی برای ایالات متحده و مابقی جهان پرداختند که «دولت اسلامی» به عنوان تبلور این خطر مطرح شد. در این مورد صحبت های زیادی می کنند، موضوع را مزه مزه می کنند و گزینه های گوناگونی مرور می نمایند. ولی تهران برای شرکت در این بحث ها فرصت ندارد زیرا در حال حاضر تقریباً به تنهایی مسایل مبارزه با شبه نظامیان «دولت اسلامی عراق و شام» و تشکیل ائتلاف منطقه ای ضد تروریستی را حل می کند.
Pages: 8      prev 1 2 3 4 5 next

جستجو

اشتراک

نوشتن به سردبیر

info@iran.ru
Page load: 1.33805 sec